Kuduz Nedir, Belirtileri Nelerdir? Hangi Hayvanlardan Kuduz Bulaşır?

Kuduz Nedir, Belirtileri Nelerdir? Hangi Hayvanlardan Kuduz Bulaşır?
Kuduz Nedir, Belirtileri Nelerdir? Hangi Hayvanlardan Kuduz Bulaşır?

Kuduz; İnsanlık tarihinin en eski ve ölümcül hastalığı olan kuduz en ufak bir şüphede bile önlem alınmasını gerektiren bir hastalıktır.

Kuduz Nedir?

Memelilerin ve kuşların (sıcakkanlı hayvanlar) hücrelerinde yaşayabilen virüsün yol açtığı merkezi sinir sistemini etkileyen bir hastalıktır kuduz.

Kuduz Hangi Hayvanlardan Bulaşır?

Kuduz virüsü, virüs bulaşmış hayvanların bir insanı ya da başka bir hayvanı ısırmasıyla, salya ve tükürük yoluyla, açık yaralara ya da gözlere temas ederek bulaşabilir. Kuduz virüsünün yaşayabileceği hayvanlar evcil ve çiftlik hayvanları ( kedi, inek, köpek, dağ gelinciği, keçi, at) ve vahşi hayvanlardır ( yarasa, kunduz, çakal, tilki, maymun, rakun, kokarca, dağ sıçanı). Nadir olarak kuduz virüsü organ nakli sırasında, enfekte olmuş organ nedeniyle de bulaşabilir. Genel kanının aksine kemirgen hayvanlar (sincap, sıçan, fare, hamster, tavşan) taşıyıcı değildir ve ısırmaları risk oluşturmaz. Kuduz virüsünün bulaşmadığı hayvanlar kuş, yılan, balık, kaplumbağa, kertenkele ve böcektir. Kan emici yarasalarda virüsün tükürük bezlerine yerleşmesiyle diğer hayvanlara ve insanlara kuduzu bulaştırabilirler ancak diğer tüm hayvanların aksine virüs nedeniyle ölmezler.

Kuduz Belirtileri Nelerdir?

Kuduz Hayvanda hastalığın başlangıcındaki 2-3 günlük sürede davranış bozuklukları olur ve bedenlerindeki ısı atar. Saldırgan dönem olarak nitelendirilen 2-4 günlük sürede ürkeklik, yabancı cisimlere ilgide artış, yara yerinde kaşıntı, sık idrar yapma, gözlerde irileşme ve kızarıklık, loş yerlere saklanma (dolap, kanepe altı) ve önüne gelen canlıyı (sahibi de dahil) ısırma gibi belirtiler görülür. Kediler köpeklerden korkarken kuduz olduğunda çekinmeden köpeklere saldırırlar. Felç dönemi olan 2-4 günlük süreçte ise hayvanın tüm vücudunda felçler olur, salyası belirgin olarak artar, rahat hareket edemez, dengesini kaybeder, zig-zag çizerek yürür ve düşer. Tam felç durumundan sonraki 1-2 gün içinde mutlaka ölürler. Çünkü tedavisi yoktur.

Kuduzun insanlardaki kuluçka süresi 2-8 haftadır. Hayvanların virüsü bulaştırma süreci değişkenlik göstermektedir. Kedi ve köpekler belirtilerin 3 ile 10 gün öncesine kadar virusu bulaştırabilirler.

İnsanlarda kafadan ve ağır ısırılmalarda kuluçka süresi genellikle 20-60 gündür. Gerekli tedavi zamanında yapılmadığında hastalık belirtileri 2 safha olarak görülür. Bunlar başlangıç ve nörolojik bulguların görülmesidir. Kuduza özgü ilk belirti ağrı ve duyu kaybıdır. başlangıç olarak iştahsızlık, ateş, halsizlik, aşırı korku hali( özellikle sudan korkma), saldırganlık, uykusuzluk, depsresif haller, titreme, karın ağrısı, bulantı-kusma, öksürük ve boğaz ağrısı görülür. Nörolojik bulgular ise; hiperaktivite ( kendi kendine ve etrafındakilere şiddet göstermek, koşmak, ısırmak ), tuhaf davranışlar, halüsünasyonlar, ense sertliği, hızlı ve sık nefes alıp verme, salyada artış ve felçtir. Nörolojik belirtilerden 7 gün sonra hasta komaya girerek hayatını kaybeder.

Kuduz Kişilerde Yapılması Gerekenler Nelerdir?

Yara sabunlu ya da deterjanlı su ile bolca yıkanmalı ve antiseptik (%40-70 lik alkol, iyodin v.b) uygulanmalıdır. Yaranın beyne yakın olması durumunda virüsün beyine ulaşması açısından çok kısa sürede bir sağlık kuruluşuna getirilmelidir. Diğer bölge ısırıklarında en fazla 72 saat içinde sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Sağlıklı bir görünümü olan hayvan ısırdığında o hayvan hemen yakalanarak 10 gün gözlem altında tutulmalıdır.

Kuduz Tedavisi Nasıldır?

Kuduz durumunda yara yıkandıktan sonra yara içine ve etrafına immunglobulin ya da serum enjekte edilmeli, gerekli ise dikiş atılmalı ve yara bakımı ve kuduz serumu uygulamasından sonra aşılama (0,3,7,14 ve 28. günlerinde 5 doz olarak intramuskuler enjeksiyon olarak ve mutlaka deltoid adaleden bebeklerde uyluğun anterolateral bölümünden) yapılmalıdır.

Kuduzdan Korunmak İçin Ne Yapılmalıdır?

Korunmak için evcil hayvanlar özellikle gece kontrol altında tutulmalı, evcil hayvanların aşıları zamanında yapılmalı, hasta görünümlü hayvanlara dokunulmamalı ve ölü hayvanlara dokunulmamalıdır.

Sonuç ve Okura Sorular

Dünyanın en ölümcül bulaşıcı hastalıklarından biri olan kuduz hastalığından yılda 59 bin kişi hayatını kaybediyor. 28 Eylül Dünya Kuduz Hastalığı günüdür.


Bugün bir iyilik yap, bu yazıyı arkadaşlarınla paylaş :

BU YAZIYI OKUYANLAR BUNLARI DA OKUDU

YORUMLAR

    Bu yazıya daha önce hiç yorum yapılmamış.
    İlk yorumu sen yap!

Yorum yap

Geçersiz bir mail adresi girdiniz. Lütfen tüm zorunlu alanları doldurun. *

Yandex.Metrica